Psödotümör Serebri (İdiyopatik İntrakraniyal Hipertansiyon)

Psödotümör serebri, beyinde gerçek bir tümör olmamasına rağmen beyin tümörü varmış gibi belirtilere yol açabilen nörolojik bir hastalıktır. Günümüzde daha sık kullanılan adıyla İdiyopatik İntrakraniyal Hipertansiyon (İİH) olarak bilinmektedir.

Bu hastalıkta temel sorun, beyin ve omurilik sıvısının (BOS) basıncının artmasıdır. Artan basınç özellikle görme sinirlerini etkileyebilir ve tedavi edilmediği durumlarda kalıcı görme kaybına neden olabilir. Bu nedenle erken tanı ve düzenli takip büyük önem taşır.

Psödotümör Serebri Nedir?

Psödotümör serebri, beyinde kitle veya tümör bulunmaksızın kafa içi basıncının yükselmesiyle ortaya çıkan bir hastalıktır.

“Psödotümör” ifadesi, belirtilerin beyin tümörünü taklit etmesinden kaynaklanmaktadır.

Hastalığın temel özelliği:

  • Artmış kafa içi basıncı
  • Baş ağrısı
  • Görme problemleri
  • Görme siniri ödemi (papilödem)

ile seyretmesidir.

Psödotümör Serebri Kimlerde Görülür?

Hastalık her yaşta görülebilmekle birlikte en sık:

  • Genç erişkinlerde
  • Kadınlarda
  • Fazla kilolu bireylerde

ortaya çıkmaktadır.

Özellikle genç kadınlarda açıklanamayan baş ağrısı ve görme şikayetleri varlığında akla gelmesi gereken hastalıklardan biridir.

Psödotümör Serebri Belirtileri Nelerdir?

Belirtiler genellikle kafa içi basınç artışına bağlı olarak gelişir.

En sık görülen belirtiler:

  • Baş ağrısı
  • Görme bulanıklığı
  • Geçici görme kayıpları
  • Çift görme
  • Göz arkasında basınç hissi
  • Kulakta nabız şeklinde ses duyulması (pulsatil tinnitus)
  • Bulantı
  • Baş dönmesi

şeklindedir.

Psödotümör Serebride Baş Ağrısı Nasıl Olur?

Baş ağrısı hastaların en sık başvuru nedenidir.

Ağrı genellikle:

  • Günlük olarak hissedilebilir.
  • Sabah saatlerinde daha belirgin olabilir.
  • Öksürme veya ıkınma ile artabilir.
  • Başın tamamında hissedilebilir.

Bazı hastalarda ağrı migren veya gerilim tipi baş ağrısıyla karıştırılabilir.

Görme Problemleri Neden Oluşur?

Artmış kafa içi basıncı görme sinirlerine baskı oluşturabilir.

Bu durum:

  • Görme bulanıklığı
  • Görme alanı kayıpları
  • Geçici görme kararmaları
  • Kalıcı görme kaybı

gibi sonuçlara yol açabilir.

Bu nedenle göz ve nöroloji değerlendirmeleri birlikte önem taşır.

Papilödem Nedir?

Papilödem, görme sinirinin göz dibi muayenesinde şiş görünmesi durumudur.

Psödotümör serebrinin en önemli bulgularından biridir.

Papilödem:

  • Artmış kafa içi basıncının göstergesidir.
  • Göz muayenesinde saptanabilir.
  • Takip sürecinde düzenli değerlendirilmelidir.

Psödotümör Serebri Neden Olur?

Bazı hastalarda kesin neden belirlenememektedir.

Ancak risk faktörleri arasında:

  • Obezite
  • Hızlı kilo alımı
  • Bazı ilaçlar
  • Hormonal değişiklikler
  • Metabolik faktörler

yer alabilmektedir.

Çoğu hastada kesin bir neden gösterilemediği için “idiyopatik” olarak adlandırılır.

Psödotümör Serebri ve Beyin Tümörü Aynı Şey midir?

Hayır.

Psödotümör serebride beyinde gerçek bir tümör bulunmaz.

Ancak belirtiler:

  • Baş ağrısı
  • Görme problemleri
  • Basınç artışı bulguları

nedeniyle beyin tümörünü taklit edebilir.

Bu nedenle görüntüleme incelemeleri tanıda önemli rol oynar.

Psödotümör Serebri Tanısı Nasıl Konulur?

Tanı birden fazla değerlendirme sonucunda konulur.

Tanı sürecinde:

  • Ayrıntılı nörolojik muayene
  • Göz muayenesi
  • Görme alanı testi
  • Beyin MR incelemesi
  • MR Venografi
  • Beyin omurilik sıvısı basınç ölçümü

gibi yöntemlerden yararlanılabilir.

MR Venografi Neden Önemlidir?

MR Venografi, beyindeki toplardamar sisteminin değerlendirilmesini sağlayan görüntüleme yöntemidir.

Bu inceleme sayesinde:

  • Venöz sinüs trombozu
  • Toplardamar darlıkları
  • Diğer damar hastalıkları

araştırılabilir.

Psödotümör serebri ile benzer belirtiler oluşturabilecek bazı hastalıkların dışlanmasına yardımcı olur.

Beyin Omurilik Sıvısı Basıncı Nasıl Ölçülür?

Tanı sürecinde gerekli görülen hastalarda lomber ponksiyon uygulanabilir.

Bu işlem sırasında:

  • Beyin omurilik sıvısı basıncı ölçülür.
  • Sıvı analizi yapılabilir.
  • Tanıya katkı sağlayacak bilgiler elde edilir.

Psödotümör Serebri Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Tedavi edilmeyen hastalarda:

gelişebilir.

Bu nedenle düzenli takip son derece önemlidir.

Psödotümör Serebri Tedavisi Nasıl Planlanır?

Tedavi planı;

  • Hastanın belirtilerine
  • Görme fonksiyonlarına
  • Kafa içi basınç düzeyine
  • Risk faktörlerine

göre belirlenir.

Tedavinin temel amacı:

  • Basıncı azaltmak
  • Görme sinirini korumak
  • Görme kaybını önlemek
  • Baş ağrılarını kontrol altına almak

olarak özetlenebilir.

Kilo Verme Neden Önemlidir?

Özellikle fazla kilolu hastalarda kilo kontrolü tedavinin önemli bir parçasıdır.

Araştırmalar, kilo kaybının:

  • Kafa içi basıncı azaltabildiğini
  • Belirtileri hafifletebildiğini
  • Hastalık kontrolüne katkı sağlayabildiğini

göstermektedir.

Psödotümör Serebri ve Kulak Çınlaması İlişkili midir?

Evet.

Bazı hastalar kalp atımıyla senkron şekilde duyulan bir ses tarif eder.

Bu durum:

  • Pulsatil tinnitus
  • Nabız şeklinde kulak sesi

olarak adlandırılır ve hastalığın önemli belirtilerinden biri olabilir.

Psödotümör Serebride İkinci Görüş Ne Zaman Gereklidir?

Aşağıdaki durumlarda ikinci görüş değerlendirmesi faydalı olabilir:

  • Tanı konusunda belirsizlik bulunması
  • Görme kaybının ilerlemesi
  • Tedaviye rağmen belirtilerin devam etmesi
  • Kronik baş ağrılarının sürmesi

Prof. Dr. Emin Özcan ile Psödotümör Serebri Değerlendirmesi

Prof. Dr. Emin Özcan; baş ağrıları, görme siniri hastalıklarıyla ilişkili nörolojik durumlar, demiyelinizan hastalıklar ve diğer nörolojik hastalıkların değerlendirilmesiyle ilgilenmektedir.

Değerlendirme sürecinde hastanın klinik öyküsü, nörolojik muayenesi, görüntüleme incelemeleri ve göz muayenesi bulguları birlikte ele alınarak kapsamlı bir yaklaşım planlanmaktadır.

Sık Sorulan Sorular

Psödotümör serebri beyin tümörü müdür?

Hayır. Beyinde gerçek bir tümör bulunmaz.

Psödotümör serebri körlük yapabilir mi?

Tedavi edilmeyen bazı hastalarda kalıcı görme kaybı gelişebilir.

Psödotümör serebri MR’da görülür mü?

MR incelemesi tanıya yardımcı olur ve diğer nedenlerin dışlanmasını sağlar.

Hastalık genç kadınlarda daha mı sık görülür?

Evet. Özellikle genç ve fazla kilolu kadınlarda daha sık görülmektedir.

Psödotümör serebri tamamen iyileşebilir mi?

Birçok hastada uygun tedavi ve düzenli takip ile başarılı sonuçlar elde edilebilmektedir.